Tips voor communicatie


Zorg je als zorgprofessional / mantelzorger voor iemand met dementie? Dingen die vroeger logisch en gemakkelijk waren, zullen dat door het geheugenverlies vaak niet meer zijn. Met geduld, inzicht en handige hulpmiddelen kom je in veel gevallen gelukkig verder dan je denkt. De behandeling wordt afgestemd op de toestand van de patiënt, welke vorm hij heeft, in welke fase, enzovoort. Algemeen advies dat voor iedereen met dementie geldt, bestaat niet. Toch geven we je graag enkele tips om te communiceren met iemand die aan dementie lijdt.

  • Confronteer mensen met dementie niet steeds met verkeerde uitspraken of ongepast gedrag. Wees mild en zoek hulp wanneer het gedrag voor jou te belastend wordt of wanneer bepaalde grenzen worden overschreden.
  • Mensen met dementie vergeten feiten, maar herkennen nog belevingen en emoties. Werk dus belevingsgericht op voelen, ruiken, smaken, horen en zien.
  • Neem niet alle taken van de persoon met dementie over. Laat hem zoveel mogelijk zelf doen en zijn autonomie bewaren.
  • Breng structuur en routine in de dagen. Zeg bijvoorbeeld bij het ontbijt ‘Vandaag is het maandag 20 september. Het is 9 uur. Nu ontbijten we en straks gaan we naar de beenhouwer.’ Ook al vergeten mensen met dementie de planning snel, toch geeft het hen houvast.
  • Stel geen vragen maar reik zelf informatie aan. Vraag niet ‘Ken je me nog?’, maar zeg gewoon wie je bent.
  • Vertel over wat er die dag gaat gebeuren of gebeurd is. Haal samen herinneringen op. Geniet van het onverwachte.
  • Laat ruimte voor eigen inbreng van de persoon met dementie.
  • Spring voorzichtig om met je emoties. Feiten worden vergeten, maar emoties blijven hangen. Word je boos en vlieg je uit, dan zal je dat de volgende dag mogelijk merken. Vermijd zulke situaties, want de impact is groot.
  • Wees geduldig.
  • Zoek naar andere vormen van communicatie.

Aanvaard dat leven met iemand met dementie een zoektocht is. Probeer uit wat wel en niet werkt. Belangrijk is dat je een schema en routine vindt waarbij je nog zorg kan verstrekken en je het ook voor jezelf leefbaar houdt. Hou altijd in het achterhoofd dat moeilijk gedrag nooit moedwillig is. Het is een symptoom dat door het geheugenverlies wordt veroorzaakt. Als je dat beseft, voorkom je veel pijn en verdriet.

Lees ook hoe je in elk van de 4 fases kan omgaan met een persoon met dementie en ontdek onze tips om iemand met dementie zo actief mogelijk te laten leven.